اِلهى عَظُمَ الْبَلاءُ

علامت اصلي و كامل استاندارد ايران براي كالاهايي كه ويژگيهاي آنها از هر حيث با استاندارد ملي ايران مطابقت داشته باشند و همچنين بر روي گواهينامه‏ها، اوراق و بسته‏بندي كالاهاي استاندارد شده و مصنوعات مختلف بكاربرده مي‏شود.

علامتي كه مي‏توان در صورت لزوم با اضافه نمودن علامت يا شكل براي مقاصد مختلف استاندارد كالاها بكاربرده شود.

علامت استاندارد ايمني فقط براي كالاهائي كه از نظر ايمني داراي اهميت بوده و با استاندارد مربوطه منطبق باشند، بكار برده مي‏‏شود.

در موارد بسيار نادر و استثنايي كه كالا از نظر فني مواجه با اشكالاتي گردد بكار برده مي‏شود.

علامت ويژه مصنوعات طلا با عيار 22

علامت ويژه مصنوعات طلا با عيار 18

علامت ويژه مصنوعات طلا با عيار 14

علامت ويژه مصنوعات نقره با عيار 90

علامت ويژه مصنوعات نقره با عيار 84

  مقدمه :

عوامل موثر بر انرژي مورد نياز :
به طور کلي عوامل موثر بر انرژي مورد نياز به سه دسته تقسيم مي شوند :
1- عوامل موثر بر متابوليسم پايه
2- عمل محرک ويژه غذا
3- ميزان فعاليت انسان  

  متابوليسم پايه:

متابوليسم پايه به حداقل انرژي مورد نياز بدن ، يعني انرژي که براي کار اندامهاي داخلي دستگاه تنفسي ، قلب و گرم نگه داشتن بدن انسان در حالت استراحت مورد نياز است ، گفته مي شود.
روش اندازه گيري آن بدين گونه است که اصولاً 12 ساعت پس از صرف آخرين وعده غذايي، فرد را به حالت خوابيده در محيطي با درجه حرارت متعادل ( يعني حرارتي که انسان نه احساس گرما و نه احساس سرما کند ) که بين 18 تا 25 درجه است قرار مي دهند و اندازه گيري مي کنند. ميزان انرژي پايه در فرد بايد در شرايط کامل جسمي ، روحي و اجتماعي باشد يعني هم سالم جسمي و هم سالم روحي باشد و هيچ گونه دغدغه خاطر نداشته باشد. انرژي را که بدن انسان در اين حالت مصرف مي کند متابوليسم پايه گفته مي شود.
عوامل موثر بر متابوليسم پايه :
عوامل موثر بر متابوليسم پايه عبارتند از :
1- سن : کودکاني که تازه متولد شده اند چون سطح بدنشان زياد است معمولاً متابوليسم پايه آنها بسيار بالا است ، به مرور زمان که سن بالا مي رود از متابوليسم پايه کم مي شود ، اما در دوران بلوغ چون يک جهش رشد اتفاق مي افتد معمولاً متابوليسم پايه مجدداً افزايش مي يابد . از سن 25 ساله به بالا به تدريج از متابوليسم پايه کم مي شود . به همين دليل از سن 30 الي 3 5 سال افراد چاق مي شوند و گاهي احساس مي کنند که به غذاي آنها اضافه نشده ولي چاق شده اند ، به اين دليل است که به تدريج متابوليسم پايه و همچنين فعاليت انسان ( در سن 30 تا 35 سالگي ) کم مي شود و از اوج تحرکمي افتد. بنابراين فرد يا بايد از غذاي خود کم کند يا يک برنامه ورزشي و تحرک براي خود در نظر بگيرد تا بدين ترتيب از چاقي در اين سنين جلوگيري کند.
2- وزن : طبيعي است براي وزن بيشتر ، انرژي بيشتري براي جابجايي و به حرکت در آوردن بدن لازم است . به همين دليل است که متابوليسم پايه و متابوليسم کل را بر اساس وزن بدن محاسبه مي کنند . 4/3 (w (وزن) )× 294=متابوليسم پايه .
فرمول فوق ، فرمول متابوليسم پايه است و در مورد متابوليسم کل ، براي فردي که فعاليت سنگين ندارد برابر است با :
4/3 (w) × 450 = متابوليسم کل براي فردي که فعاليت سنگين ندارد
3- فعاليت هورمونها و غدد ( مخصوصاً غده تيروئيد و هورمون تيروکسين ) :
زماني که فرد دچار کم کاري غده تيروئيد مي شود ، 30 درصد از متابوليسم پايه اش کم مي شود، بنابراين افرادي که دچار کم کاري تيروئيد هستند در معرض چاقي قرار مي گيرند .
زماني که فرد دچار پرکاري غده تيروئيد مي شود ، متابوليسم پايه 50 تا70 درصد افزايش مي يابد و فرد به شدت لاغر مي شود.  

  عمل محرک ويژه غذا :

زماني که فرد غذا مي خورد دستگاه گوارش شروع به فعاليت مي کند . آنزيمها و هورمونها براي هضم غذا شروع به ترشح مي کنند . فعاليت دستگاه گوارش باعث صرف مقداري از انرژي مي شود. مقداري از انرژي به تدريج که مواد مغذي جذب مي شوند در اثر ذخيره شدن انرژي يا سنتز آدنوزين تري فسفات (ATP) در بدن ايجاد مي شود ، به اين انرژي عمل محرک ويژه غذا گفته مي شود.
در گذشته گفته مي شد که عمل محرک ويژه مواد مغذي کربوهيدراتها ، پروتئينها و چربيها با هم متفاوت هستند ، ولي امروزه ثابت شده که عمل محرک ويژه اين مواد با هم تفاوت چنداني ندارند.
4- کار انسان : بر حسب نوع فعاليت و کاري که يک فرد انجام مي دهد نوع انرژي مورد نيازش متفاوت است. فردي که کار اداري و دفتري انجام مي دهد انرژي مورد نيازش حدود 2000 تا 2400 کيلو کالري است، اما يک ورزشکار که در روزهاي تمرين بدني ، فعاليت هاي سنگين انجام مي دهد ممکن است در طول روز 4000 تا 6000 کيلو کالري انرژي مصرف نمايد. بنابراين وقتي مي توانيم انرژي مورد نياز يک فرد را محاسبه کنيم که نوع کار و فعاليتي را که انجام مي دهد و همچنين مدت زمان فعاليت او را تعيين کنيم و بر اساس آنها انرژي مورد نياز او را مشخص کنيم .  

  انرژي مورد نياز يک فرد چگونه برآورد مي شود ؟

يکي از راهها اين است که دريافت غذايي فرد را اندازه بگيريم يعني کالري دريافتي او را برآورد کنيم سپس فعاليتهاي او را همراه با مدت زمان صرف شده براي آن فعاليت بسنجيم . به عبارت ديگر انرژي مورد نياز در هر فعاليت را مشخص کرده و بعد وزن مطلوب فرد را محاسبه کنيم . براي اين کار معمولاً از نماي توده بدن يا Body Mass Index که علامت اختصاري آن BMI است استفاده مي شود . BMI=
معمولاً شيوه اندازه گيري نماي توده بدن اين است که وزن ( بر حسب کيلوگرم ) را بر قد ( بر حسب متر ) تقسيم مي کنند و سپس به توان دو مي رسانند يعني فرمول فوق .
اگر نماي توده بدن فردي کمتر از 19 باشد وي لاغر است ، اگر بين 19 تا 20 باشد کم وزن است، اگر بين 20 تا 25 باشد وزن طبيعي است ، اگر بين 25 تا 5/26 باشد اضافه وزن دارد و اگر 27 به بالا باشد فرد چاق است .  

  البته چاقي درجات مختلفي دارد :

1- 27 تا 30 چاق درجه يک
2- 30 تا 40 چاق درجه دو
3- بيش از 40 چاق درجه سه ( شديد يا سوپر چاق )
براي برقراري تعادل بايد دريافت غذايي فرد را اندازه بگيريم ، سپس فعاليتهاي فرد را يادداشت کرده و وزن مطلوب فرد را محاسبه کنيم . سپس وزن بدن فرد را در محدوده BMI بسنجيم و ببينيم که آيا وزن او طبيعي است يا نه ؟ و بر اساس آن انرژي مورد نيازش را محاسبه کنيم .  

مقدمه :

آيا بين غذا خوردن و تغذيه تفاوتي وجود دارد ؟ آيا مي دانيد غذا خوردن الزاماً به معناي درست غذا خوردن و متعادل خوردن نيست ؟ تغذيه متعادل چه تأثيري بر سلامتي دارد ؟ آيا مي دانيد مادر هر بيماري سوء تغذيه است ؟  

  تغذيه چيست ؟

تغذيه يعني خوردن غذا ، هضم غذا ، جذب غذا ، متابوليسم و دفع مواد زائد يا به عبارتي ديگر علم تغذيه رشته اي است که در مورد نيازهاي غذايي انسان از بدو تولد با توجه به جنس ، سن ، شرايط فيزيولوژيک ، ارزش غذايي خوراکها ، رژيم غذايي ، ميزان مصرف هر غذا ، رابطه تغذيه و تندرستي ، رابطه تغذيه و بيماري بحث و گفتگو مي کند و به تحقيق مي پردازد .  

  غذا چيست ؟

هر ماده جامد و مايعي که پس از خوردن در دستگاه گوارش هضم شود و پس از آن جذب يا توليد انرژي کند يا در انجام اعمال حياتي بدن و رشد و نمو نقش داشته باشد ، غذا ناميده مي شود.
طبق اين تعريف بعضي از موادي که به غذا اضافه مي شوند مثل ادويه ها ، عطرها و رنگها شامل غذا نمي شوند .  

  ماده مغذي چيست ؟

در هر غذايي که توسط انسان خورده مي شود تعدادي ترکيب شيميايي وجود دارد ، به هر يک از اين ترکيبات شيميايي غذا ماده مغذي گفته مي شود . در غذاهايي که مي خوريم بيش از 5 نوع ماده شيميايي يا ماده مغذي وجود دارد که اين 5 نوع به 6 گروه تقسيم مي شوند :
1- کربوهيدراتها
2- پروتئين ها
3- چربيها
که به آنها درشت مغذي ها يا مواد مغذي انرژي زا مي گويند يعني متابوليسم يا سوخت آنها در بدن توليد انرژي مي کند و مقدار مصرف روزانه اين گروه زياد است .
در مقابل اين سه ترکيب : دو ترکيب از مواد مغذي وجود دارد که به نام ريز مغذي ها مشهورند . ويتامين ها و عناصر معدني يا املاح جزء اين دسته هستند . که نقش ساختماني دارند و از متابوليسم يا سوخت آنها در بدن انرژي حاصل نمي شود . ذکر اين نکته الزامي است که ويتامين ها نقش مهمي در متابوليسم انرژي دارند اما خود انرژي زا نيستند . اما نا گفته نماند که ويتامين ها خودشان مستقيماً در بدن انرژي توليد نمي کنند اما در متابوليسم انرژي نقش دارند . چاق کننده نيستند اما اشتها را زياد مي کنند .
بنابراين ريز مغذي ها موادي هستند که حدود ميلي گرم و در مواردي ميکروگرم ، کفايت نياز روزانه ما را مي کنند . آب هم جزء مواد مغذي است که در حقيقت حيات و تمامي واکنش ها و فعل و انفعالات بدن ما وابسته به آن است .  

  سوء تغذيه چيست ؟

سوء تغذيه يعني زياد خوردن ، کم خوردن و نا متعادل خوردن . بنابراين کمبود نسبي يا کامل يا دريافت بيش از حد مواد مغذي ، سوء تغذيه ناميده مي شود . ( هر گونه انحراف از تعادل را سوء تغذيه مي گويند ) .
پس همانطور که کم خوردن ايجاد اختلال و بيماري مي کند ، پر خوري هم ايجاد اختلال و بيماري مي کند . به عنوان مثال اگر ويتامين A زيادي دريافت کنيد ، مسموم مي شويد يا اگر انرژي زيادي دريافت کنيد چاق مي شويد و امروزه ريشه بيماري از بيماريها مثل بيماريهاي عروقي ، قلبي و ... را چاق مي دانند .  

  کمبودهاي تغذيه اي چيست ؟

يعني غذايي که خورده ايم ناقص است ، به اندازه کافي مواد مغذي ندارد و يا کلاً غذاي کمي خورده ايم که سوء تغذيه اوليه ناميده مي شود .  

  کمبودهاي ثانويه اي چيست ؟

يعني غذايي که خورده شده مشکل ندارد اما هضم ، جذب و متابوليسم مختل شده است . بدين مفهوم است که مواد مغذي در دستگاه گوارش در اثر داروها يا تأثير خود مواد مغذي مختلف تخريب شده يا افزايش نيازي مثل بارداري ، شيردهي و بيماري اتفاق افتاده ، نياز ويژه اي دارد که کمبود ثانويه مطرح مي شود . بنابراين در کمبود ثانويه غذاي ما اشکالي ندارد و اختلال و مشکل از زماني شروع مي شود که غذا وارد دستگاه گوارش مي شود که يا هضم ما دچار مشکل مي شود يا تخريب مواد مغذي صورت مي گيرد يا افزايش نيازي بوجود مي آيد .
بعضي مواقع کمبود اوليه موجب ايجاد کمبود ثانويه مي گردد. بعنوان مثال اگر کمبود ويتامين D داشته باشيد جذب کلسيم و استخوان سازي مختل مي شود. جذب کلسيم و فسفر به هم وابسته است. اگر رژيم غذايي فاقد کلسيم کافي باشد جذب و متابوليسم فسفر نيز مختل مي شود و دچار کمبود فسفر نيز مي شويد. پس يک کمبود اوليه مي تواند باعث ايجاد يک کمبود ثانويه شود . اگر فرد کمبود اوليه انرژي داشته باشد ولو اينکه در رژيم غذايي پروتئين کافي داشته باشد ، دچار کمبود پروتئين هم مي شود. زيرا وقتي کمبود انرژي وجود دارد ، انرژي از پروتنين ها حاصل مي شود، بنابراين پروتئين ها نمي توانند صرف اعمال حياتي ضروري شوند و فرد دچار مشکل مي شود .
زماني که در غذا کمبود اوليه يا کمبود ثانويه ايجاد شود به تدريج ذخاير مغذي بدن تخليه مي شود. در اين گونه موارد هيچ عارضه يا علامتي از کمبود يا سوء تغذيه ديده نمي شود و فقط با آزمايشهاي خون و ادرار مي توان تشخيص داد . اگر رژيم ناقص ادامه پيدا کند در مرحله بعدي ضايعات بيوشيميايي ايجاد مي شود يعني فرد از نظر ظاهري کاملاً سلامت است اما علائم کمبود به طور قطع در آزمايش ادرار و خون ديده مي شود .
در ادامه سوء تغذيه جراحات تشريحي ايجاد مي شود يعني اگر بافت آسيب ديده را زير ميکروسکوپ مطالعه کنيم مي بينيم شخص مشکل سوء تغذيه دارد . اما علائمي ديده نمي شود . در مرحله پاياني سوء تغذيه باليني يا علائم کلينيکي ديده مي شود . يعني اگر شما به عنوان کارشناس تغذيه يا پزشک وقتي فرد را معاينه مي کنيد علائم سوء تغذيه را مي بينيد . بنابراين علائم باليني سوء تغذيه آخرين مرحله سوء تغذيه است ، اگر در جامعه فقط تعداد معدودي از سوء تغذيه وجود داشته باشد مفهومش اين است که بسياري از مردم به سوء تغذيه خفيف و متوسط دچارند که اين امر مي تواند زمينه ابتلا به بيماري ها و عفونت ها را فراهم کند ، يک بيماري عفوني مي تواند سوء تغذيه متوسط را به سوء تغذيه پيشرفته تبديل کند .  

  تغذيه متعادل چيست ؟

تغذيه متعادل به رژيمي گفته مي شود که کليه نيازهاي فرد به مواد مغذي را در شرايط مختلف فيزيولوژيکي تأمين کند . يعني رژيم غذايي از غذاهاي مختلف و متنوع باشد و کافي هم بخوريم . براي اين کار دو روش وجود دارد :
الف ) غذاها را بر جسب ارزش تغذيه اي ، خاصيت و مقدار مواد مغذي در چهار طبقه دسته بندي کرده اند و هر روز بايد يکي از اين گروههاي چهارگانه را خورد :
1- نان ، برنج ، غلات و سيب زميني که ترکيب عمده اين مواد را نشاسته تشکيل مي دهد تأمين کننده انرژي ، پروتئين ، ويتامين و املاح هستند ولي اهميت عمده آنها تأمين انرژي است.
2- شير ، ماست ، پنير ، کشک و لبنيات منابع پروتئين و کلسيم بدن ما را تشکيل مي دهند . بنابراين اگر مي خواهيد رشد خوبي داشته باشيد و از مشکلات استخواني رنج نبريد بايد از مواد پروتئين دار و کلسيم دار استفاده کنيد .
3- گوشت ، مرغ ، ماهي ، تخم مرغ و حبوبات منابع پروتئين آهن دار بدن ما هستند .
4- سبزيها و ميوه ها ، ويتامين ها و املاح بدن ما را تأمين مي کنند و همچنين داراي فيبرهاي غذايي هستند که از ابتلا به يبوست جلوگيري مي کنند .
ب ) در تصوير هرم غذايي را ملاحظه مي کنيد که در قاعده هرم غلات ، نان ، برنج ، ماکاراني و سيب زميني وجود دارد که بايد روزانه زياد مصرف شوند . هرم که باريکتر مي شود ، يک طرف سبزي ها و ميوه ها قرار دارند ، از ميوه ها که بالاتر مي آئيم يک طرف شير ، ماست ، پنير و پروتئين کلسيم دار و طرف ديگر گوشت ، مرغ ، ماهي و تخم مرغ قرار گرفته و در رأس هرم شکر ، قندها و روغن قرار دارد . بنابراين در برنامه غذايي روزانه بايد در مصرف قند و شکر احتياط کنيم .